अमेरिका–भारत सम्बन्ध सुधार प्रयासका बीच मार्को रुबियोको उच्चस्तरीय दिल्ली वार्ता
Marco Rubio भारतको औपचारिक भ्रमणमा रहँदा आइतबार उनले भारतीय विदेशमन्त्री Subrahmanyam Jaishankar सँग उच्चस्तरीय वार्ता गरेका छन्। वार्ताको मुख्य उद्देश्य वासिङ्टन र नयाँदिल्लीबीच पछिल्ला वर्षहरूमा कमजोर हुँदै गएको विश्वास पुनःस्थापित गर्नु रहेको बताइएको छ।
विश्लेषकहरूका अनुसार अमेरिका–भारत सम्बन्ध हाल करिब दुई दशकयताकै सबैभन्दा तल्लो स्तरमा पुगेको मानिन्छ, जसमा अमेरिकी व्यापार नीति, भारतीय निर्यातमा बढाइएको शुल्क, तथा रणनीतिक असहमति प्रमुख कारणका रूपमा देखिएका छन्।
रुबियो आफ्नो चार दिने भारत भ्रमणका क्रममा इन्डो–प्यासिफिक रणनीति र क्वाड (भारत, अमेरिका, अस्ट्रेलिया र जापान) सहकार्यलाई केन्द्रमा राखेर कूटनीतिक छलफलमा सहभागी भएका हुन्। उनले भारतलाई अमेरिकाको इन्डो–प्यासिफिक रणनीतिक दृष्टिकोणको “आधारशिला” भन्दै बहुपक्षीय सहकार्यमा यसको भूमिकाको प्रशंसा गरेका छन्।
यसैबीच, आगामी क्वाड विदेशमन्त्रीहरूको बैठकअघि भएको यो भ्रमणलाई क्षेत्रीय सुरक्षा र चीनको बढ्दो प्रभावबीच रणनीतिक सहकार्य सुदृढ गर्ने प्रयासका रूपमा हेरिएको छ।
तर भारत–पाकिस्तान तनावमा अमेरिकी भूमिकाबारे असन्तुष्टि, रूसबाट तेल खरिदप्रति वासिङ्टनको आलोचना, र व्यापार नीतिका कारण सम्बन्धमा थप चिसोपन देखिएको विश्लेषण गरिएको छ।
पूर्व कूटनीतिज्ञहरूका अनुसार दुई देशबीच संरचनात्मक मतभेद भए पनि साझा सुरक्षा चासोले सम्बन्धलाई जोडिरहेको छ। भारतले भने अहिले “रणनीतिक धैर्य” अपनाउँदै आगामी अमेरिकी राजनीतिक परिवर्तनपछि सम्बन्ध पुनः सन्तुलनमा आउने अपेक्षा राखिरहेको बताइएको छ।