काठमाडौं, असोज २७ – आगामी माघ ११ गते राष्ट्रिय सभाको निर्वाचन गर्ने तयारी अघि बढाइएको छ। राष्ट्रिय सभा अध्यक्ष नारायणप्रसाद दाहाल र प्रधानमन्त्री सुशीला कार्कीबीच सिंहदरबारमा भएको हालैको छलफलमा निर्वाचन तयारीलाई तीव्रता दिन सहमति जुटेको हो।

राष्ट्रिय सभा अध्यक्ष दाहालले गत शुक्रबार निर्वाचन आयोगका आयुक्तहरूसँग छलफल गरेका थिए। आयोगले माघ ११ गते निर्वाचन गर्ने गरी आन्तरिक तयारी अघि बढाएको जानकारी उनले प्रधानमन्त्री कार्कीलाई दिएका छन्।

प्रधानमन्त्री कार्कीले असोज २१ गते आयोगका पदाधिकारीहरूसँग छुट्टै छलफल गरेकी थिइन्। त्यस बैठकमा कार्यवाहक प्रमुख निर्वाचन आयुक्त रामप्रसाद भण्डारी, निर्वाचन आयुक्त डा. जानकीदेवी तुलाधर र सगुन शमशेर जबरा सहभागी थिए।

अध्यक्ष दाहालले प्रधानमन्त्रीसँगको छलफलमा भने, "निर्वाचन आयोगले माघ ११ गतेको प्रस्ताव राखिसकेको छ। अब सरकारसँग समन्वय गरेर अगाडि बढ्ने तयारी छ।"

समयमै निर्वाचन गराउन कानुनी बाध्यता

आगामी फागुन २० गते १९ जना राष्ट्रिय सभा सदस्यहरूको कार्यकाल सकिँदैछ। संविधानअनुसार निर्वाचन कार्यकाल सकिनुभन्दा कम्तीमा ३५ दिनअघि सम्पन्न हुनुपर्छ, जसले गर्दा माघ दोस्रो साताभित्र निर्वाचन सम्पन्न गर्नुपर्ने बाध्यता निर्वाचन आयोगमा छ।

अध्यक्ष दाहालका अनुसार प्रधानमन्त्री कार्की निर्वाचनको आवश्यकताप्रति सकारात्मक छन्। उनीसँगको छलफलमा ‘जेनजी’ (जनता, नागरिक, र गैरदलीय व्यक्तिहरू) को सहभागिता सुनिश्चित गर्नेबारे पनि कुराकानी भएको थियो। तर, वर्तमान व्यवस्थाअनुसार स्थानीय तहका प्रमुख, उपप्रमुख र प्रदेश सांसदहरू मात्र मतदाता हुने भएकाले त्यसबारे थप छलफल राजनीतिक दलहरूसँग गर्नुपर्ने सुझाव उनले राखेका छन्।

राजनीतिक सहमतिको खाँचो

"भोटर नै परिवर्तन गर्न सकिँदैन। त्यसैले जेनजीको सहभागिता बारेमा राजनीतिक सहमति आवश्यक पर्छ," अध्यक्ष दाहालले भने। उनले निर्वाचनमा सुरक्षा चुनौती नरहेको र सातवटै प्रदेशमा निर्वाचन सहज रूपमा सम्पन्न गर्न सकिने विश्वास व्यक्त गरे।

१८ सिटमा निर्वाचन, १ मनोनयन राष्ट्रपतिबाट

फागुनमा १९ जना राष्ट्रिय सभा सदस्यहरूको कार्यकाल सकिनेछ। तिनमध्ये १८ सिटमा निर्वाचन हुनेछ भने बाँकी एक सिट राष्ट्रपतिबाट मनोनयन गरिनेछ। हाल सो मनोनित सिटमा रहेका बामदेव गौतमको कार्यकाल सकिँदैछ।

बिदा हुने सांसदहरूको विवरण

एमाले इन्दिरा : देवी गौतम, गोपाल भट्टराई, तुलसा कुमारी दाहाल, देवेन्द्र दाहाल, भगवती न्यौपाने, विमला घिमिरे, शारदा देवी भट्ट, सुमित्रा बीसी
माओवादी केन्द्र : गोपीबहादुर सार्की अछामी, गंगा कुमारी बेलवासे, जगप्रसाद शर्मा, तारामान स्वाँर, नारायणकाजी श्रेष्ठ, मायाप्रसाद शर्मा, राधेश्याम पासवान
एकीकृत समाजवादी : बेदुराम भुसाल
जनता समाजवादी पार्टी : मृगेन्द्रकुमार सिंह यादव
लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टी : शेखरकुमार सिंह
राष्ट्रपतिबाट मनोनीत : बामदेव गौतम

निर्वाचन आयोगले तयारी तीव्र पारिरहेका बेला अब सरकार र राजनीतिक दलहरूबीच समन्वय आवश्यक देखिएको छ। समयमै निर्वाचन सम्पन्न गरेर संवैधानिक प्रक्रिया अगाडि बढाउने दायित्व सरकार र आयोग दुवैको काँधमा रहेको स्पष्ट भएको छ।