काठमाडौं । इरानसँगको लामो सैन्य संघर्षका कारण अमेरिकी हतियार भण्डारमा दबाब बढेको भन्दै राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले रक्षामन्त्री पिट हेगसेथसँग असन्तुष्टि व्यक्त गरेको द वासिङ्टन पोस्टले जनाएको छ।

क्याम्प डेविडमा बसेको मन्त्रिपरिषद् बैठकपछि भएको छुट्टै छलफलमा ट्रम्पले अमेरिकी हतियार मौज्दात कसरी यति कमजोर अवस्थामा पुगेको भन्दै हेगसेथसँग स्पष्टीकरण मागेका थिए। दुई स्रोतलाई उद्धृत गर्दै पोस्टले जनाएअनुसार ट्रम्पले हतियार अभावको समस्या समाधान भइसकेको आफूले ठानेको तर वास्तविक अवस्था फरक देखिएको भन्दै असन्तुष्टि जनाएका थिए।

छलफलका क्रममा हेगसेथले हतियार अभावबारे राष्ट्रपतिलाई पर्याप्त जानकारी नदिएको आरोप उपरक्षामन्त्री स्टिफन फाइनबर्गमाथि लगाएको स्रोतहरूले बताएका छन्। यद्यपि ह्वाइट हाउस र पेन्टागनले ट्रम्प र हेगसेथबीच विवाद भएको तथा हतियार संकटसम्बन्धी दाबीलाई अस्वीकार गरेका छन्।

ह्वाइट हाउसकी प्रेस सेक्रेटरी क्यारोलिन लेभिटले ट्रम्पलाई हेगसेथमाथि पूर्ण विश्वास रहेको बताएकी छन्। पेन्टागनका प्रवक्ता सन पार्नेलले पनि रक्षामन्त्रीले राष्ट्रपतिलाई गलत सूचना नदिएको र आन्तरिक विवादसम्बन्धी खबरहरू काल्पनिक भएको दाबी गरेका छन्।

समाचारअनुसार इरानमाथि सैन्य कारबाही गर्नुपर्ने पक्षमा रहेका हेगसेथले सुरुदेखि नै ट्रम्पलाई आक्रमणका लागि प्रोत्साहित गर्दै आएका थिए। तर युद्ध अपेक्षाअनुसार चाँडै अन्त्य नभएपछि अमेरिकी सेनामाथि हतियार पुनःपूर्तिको दबाब बढेको बताइएको छ।

रिपोर्टहरूका अनुसार अमेरिकी सेनाले लामो दूरीका मिसाइल, हवाई प्रतिरक्षा प्रणालीका इन्टरसेप्टर तथा अन्य रणनीतिक हतियार ठूलो मात्रामा प्रयोग गरेको छ। युद्ध सुरु भएको पहिलो महिनामै अमेरिकाले ८५० भन्दा बढी टमाहक क्रुज मिसाइल, एक हजारभन्दा बढी प्याट्रियट तथा थाड प्रतिरक्षा मिसाइल र १,३०० भन्दा बढी एट्याकम्स रणनीतिक ब्यालिस्टिक मिसाइल प्रयोग गरेको जनाइएको छ।

हतियार अभावको असर युक्रेन सहयोगमा समेत परेको बताइएको छ। आफ्नै मौज्दात घटेपछि अमेरिकाले युक्रेनलाई आवश्यक हवाई प्रतिरक्षा प्रणाली उपलब्ध गराउन कठिनाइ भोगिरहेको रिपोर्टमा उल्लेख छ।

अमेरिकी अधिकारीहरूले अहिले प्रत्येक मिसाइल वा ड्रोनलाई तत्काल खसाल्ने वा नखसाल्ने निर्णय त्यसबाट उत्पन्न हुने जोखिमको मूल्यांकन गरेर गर्न थालेको बताएका छन्।

यसअघि सन् २०२५ मा इजरायल–इरानबीचको १२ दिने युद्ध र अमेरिकी ‘अपरेसन मिडनाइट ह्यामर’का क्रममा अमेरिकाले थाड इन्टरसेप्टर मिसाइलको ठूलो हिस्सा प्रयोग गरेको थियो। नयाँ उत्पादन सम्झौता भए पनि मिसाइल तथा अन्य हतियार पुनः निर्माण गरी भण्डार भरिन वर्षौं लाग्न सक्ने रक्षा विश्लेषकहरूले बताएका छन्।

हेगसेथ, उपरक्षामन्त्री फाइनबर्ग र संयुक्त चिफ अफ स्टाफका अध्यक्ष जनरल ड्यान केनले युद्धका कारण घटेको हतियार मौज्दात पुनःपूर्ति गर्न थप ६७ अर्ब अमेरिकी डलर बजेट माग गरेका छन्। तर त्यस विषयमा अमेरिकी संसद्मा अझै सहमति जुट्न सकेको छैन।

ट्रम्प प्रशासनले आगामी आर्थिक वर्षका लागि १.५ ट्रिलियन डलरको रक्षा बजेट प्रस्ताव गरेको छ। उक्त बजेटमा नयाँ मिसाइल उत्पादनका लागि ठूलो रकम छुट्याइएको भए पनि राजनीतिक विवादका कारण प्रक्रिया अघि बढ्न सकेको छैन।