इरान–इजरायल युद्धको असर: तेल संकटदेखि विश्व अर्थतन्त्र र महँगीसम्मको कम्पन
मध्यपूर्वमा इरान र इजरायल बीच बढ्दो तनावले विश्व अर्थतन्त्रमा असर पर्ने चिन्ता बढाएको छ। ऊर्जा बजार, अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार, सेयर बजार र सुन–चाँदीको मूल्यमा उतार–चढाव देखिन सक्ने आकलन गरिएको छ।
इरान र ओमान बीच रहेको होर्मुज स्ट्रेट विश्वकै प्रमुख तेल आपूर्ति मार्ग हो। भारतले साउदी अरब, इराक र यूएईबाट ठूलो मात्रामा कच्चा तेल यही मार्ग हुँदै आयात गर्छ। मार्ग अवरुद्ध भए भारतको आपूर्ति प्रभावित हुन सक्छ, जसको अप्रत्यक्ष असर नेपालजस्ता आयात–निर्भर देशहरूमा पनि पर्न सक्छ।
ढुवानी लागत बढेमा भारतको गैरतेल निर्यात (चामल, चिया, मसला, इन्जिनियरिङ सामग्री आदि) प्रभावित हुन सक्छ। ब्रेन्ट क्रूडको मूल्य उल्लेखनीय रूपमा बढे भारतीय सेयर बजार र ऊर्जा–निर्भर क्षेत्रहरूमा दबाब पर्न सक्ने विश्लेषण छ।
तनावका बेला लगानीकर्ताहरू सुरक्षित सम्पत्तितर्फ आकर्षित हुने भएकाले सुन–चाँदीको मूल्य बढ्न सक्छ। कच्चा तेल महँगिएमा यातायात र उत्पादन लागत बढेर महँगी दर उक्लिने सम्भावना रहन्छ।
दुवै देशले एकअर्काविरुद्ध सैन्य कारबाहीको दाबी गरेका छन्, तर स्वतन्त्र रूपमा सबै विवरण पुष्टि भइसकेका छैनन्। बढ्दो तनावले क्षेत्रीय शान्ति र आर्थिक स्थिरतामा चुनौती थपेको छ।
