काठमाडौं, फागुन २६ — निर्वाचन आयोगले आचारसंहिताविपरीत मत सर्वेक्षण ‘लाइभ’ प्रसारण गरेको आरोपमा ११ वटा अनलाइन सञ्चारमाध्यमलाई बन्द गर्न सम्बन्धित निकायलाई निर्देशन दिएको छ। आयोगका सहप्रवक्ता सीता पुनका अनुसार यही फागुन २१ गते हुने निर्वाचनलाई लक्षित गर्दै गरिएको ‘लाइभ’ मत सर्वेक्षण निर्वाचन आचारसंहिताविपरीत भएकाले कारबाहीका लागि सिफारिस गरिएको हो।

निर्वाचन आयोगको सहकार्यमा पत्रकार महिलाका लागि आयोजित ‘निर्वाचन समाचार र आचारसंहितासम्बन्धी अभिमुखीकरण’ कार्यक्रममा बोल्दै सहप्रवक्ता पुनले नेपालमा मत सर्वेक्षणले मतदातामा अनावश्यक प्रभाव पार्न सक्ने भएकाले यसलाई नियमन गर्न आचारसंहिता लागू गरिएको स्पष्ट पारिन्। “अन्य देशको तुलनामा नेपालको परिवेश फरक छ। मतदातालाई स्वतन्त्र रूपमा जनप्रतिनिधि चुन्ने अधिकार सुनिश्चित गर्नुपर्छ,” उनले भनिन्, “मत सर्वेक्षणले मतदातालाई एउटा धारणा विशेषतर्फ लैजान सक्छ, त्यसैले यसलाई नियन्त्रण गर्नुपरेको हो।”

निर्वाचन आयोग ऐन, २०७३को दफा २३ अनुसार निर्वाचन आचारसंहिता उल्लङ्घन गरेमा रु एक लाखसम्म जरिवाना तथा उम्मेदवारी रद्दसम्मको व्यवस्था रहेको आयोगले जनाएको छ। आयोगले निर्वाचनलाई स्वतन्त्र, निष्पक्ष र भयरहित बनाउन सञ्चारमाध्यमको भूमिका महत्वपूर्ण हुने उल्लेख गरेको छ।

प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचनलाई केन्द्रित गर्दै आयोगले गत माघ ४ गते राति १२ बजेदेखि निर्वाचन आचारसंहिता लागू गरेको छ। साथै, फागुन १८ गते राति १२ बजेदेखि सुरु हुने मौन अवधिमा कुनै पनि सञ्चारमाध्यम वा सामाजिक सञ्जालबाट प्रचारमूलक सामग्री प्रकाशन वा प्रसारण गर्न नपाइने जनाएको छ।

निर्वाचनका लागि आयोगले देशभरका निर्वाचन क्षेत्रमा चार हजार ३०० पर्यवेक्षक खटाएको जानकारी दिएको छ।

कार्यक्रममा नेपाल पत्रकार महासङ्घका अध्यक्ष निर्मला शर्माले ‘निर्वाचनमा पत्रकार आचारसंहिता’ विषयक कार्यपत्र प्रस्तुत गर्दै समाचार सामग्री तयार गर्दा व्यावसायिक आचरण, गोपनीयताको सम्मान तथा समावेशितामा ध्यान दिन आग्रह गरिन्। उनले क्षेत्र, लिङ्ग, भाषा र संस्कृतिमा असर नपर्ने गरी सन्तुलित समाचार सम्प्रेषण गर्न तथा सूचनालाई निजी स्वार्थका लागि प्रयोग नगर्न सञ्चारकर्मीलाई सचेत गराइन्।